23 Milyon Kamyon Dolusu Gıda Çöpe

1377

2021 BM Gıda İsrafı Endeksi Raporu’na göre dünya genelinde her yıl toplam 931 milyon ton gıda israf ediliyor. Türkiye oranlarına bakıldığında ise her yıl kişi başına 93 kilogram yiyeceği çöpe atıyoruz. Türkiye, dünya genelinde en fazla gıdanın israf edildiği ülkeler arasında üst sıralarda. Kayıtlara göre, Türkiye’den her yıl ortalama 33 milyon ton atık toplanıyor. Atıkların 14,5 milyon tonunu gıda ürünleri oluşturuyor. Sadece İstanbul’daki çöpün yüzde 45’i gıda ürünü.  

Bu, küresel çapta perakende satış noktaları, evler ve restoranlarda tüketime hazır gıdanın yüzde 17’sinin doğrudan çöpe gitmesi anlamına geliyor. İsrafın yüzde 61’inin evlerde yapılıyor. Uzmanlar, yalnızca Avrupa ve ABD’de israf edilen gıdayla, dünya üzerindeki tüm ihtiyaç sahiplerinin doyabileceğini belirtiyor. Birleşmiş Milletlerin sürdürülebilirlik çalışmaları yapan Wrap adlı sivil toplum kuruluşuyla gerçekleştirdiği araştırmaya göre dünya genelinde israf edilen gıdanın toplamı 40 tonluk 23 milyon kamyon dolusu yiyeceğe karşılık geliyor. Uzmanlar, “Bu kadar kamyonun uzunluğu dünyanın çevresinin yedi katı” diyor.

Türkiye’deki gıda israfının detayları ürkütücü. Üretilen gıdanın her yıl üçte biri israf ediliyor. Gıda israfı en çok perakende ve tüketim aşamasında yaşanıyor. Gıda israfının tabakta bırakılan yemek, plansız ve gereğinden fazla alışveriş ya da gıdaların uygun şartlarda saklanmaması gibi nedenleri bulunuyor. İsrafın bir başka nedeni ise, tüketicinin saklama koşullarını ve son kullanma tarihlerini göz ardı etmesi. Türkiye’de günlük üretilen ekmeğin 4,9 milyonu israf ediliyor. Üretilen sebze ve meyvelerin yüzde 50’sinde kayıp yaşanıyor. Hizmet sektöründe işletme başına yılda 4,2 ton gıda, 2 bin litre içecek israfı gerçekleşiyor. Gıda kayıp ve israfının en fazla yaş meyve ve sebzede. Onu hazır yemek ve ekmek takip ediyor. Meyve ve sebzelerde en fazla kaybın hasat, depolama, işleme, nakliye ve satışta gerçekleşiyor. Hazır yemek sektöründe ise hastaneler, okul yemekhaneleri, oteller, lokantalar, kamu kurum yemekhaneleri gibi toplu tüketim yerlerinde oluyor.