{"id":924,"date":"2024-01-01T17:23:22","date_gmt":"2024-01-01T17:23:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/?p=924"},"modified":"2024-01-01T17:24:17","modified_gmt":"2024-01-01T17:24:17","slug":"jimin-izini-surun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/2024\/01\/01\/jimin-izini-surun\/","title":{"rendered":"Jim\u2019in \u0130zini S\u00fcr\u00fcn\u2026"},"content":{"rendered":"\n

Jim \u00f6ld\u00fc m\u00fc? Yoksa \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc m\u00fc? Neden kayboldu? Bunlar\u0131 kimse bilmiyor, bilemiyor. Siz de bilemeyeceksiniz. Ama olsun. Yine de Jim\u2019in izini s\u00fcr\u00fcn…<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Cahit AKYOL<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 mahalleyi, yapt\u0131\u011f\u0131 evi, biriktirdiklerini, belgelerini, e\u015fyalar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcn, inceleyin. \u201cBen dedektif miyim? Nereden bulurum\u201d demeyin. Saklanan bir giz, g\u00f6zlerden ka\u00e7an k\u00fc\u00e7\u00fck bir ipucu, belki de y\u0131llard\u0131r s\u00fcren esrarengiz kaybolman\u0131n \u00fczerindeki perdeyi aralayabilir. Ne dersiniz?<\/p>\n\n\n\n

\u0130lk olarak \u201cKim bu Jim?\u201d demekle hakl\u0131s\u0131n\u0131z. Jim Thompson Tayland\u2019da ya\u015fam\u0131\u015f ve daha sonra biranda kaybolmu\u015f bir ABD\u2019li eski asker. Ama Jim Tayland ve Taylandl\u0131lar i\u00e7in \u00e7ok \u00e7ok \u00f6nemli. Jim Thompson ge\u00e7en y\u00fczy\u0131l\u0131n ortalar\u0131nda Tayland ipek end\u00fcstrisinin geli\u015fmesini sa\u011flayan Amerikal\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Jim, 21 Mart 1906’da Delaware’de do\u011fdu. Babas\u0131 zengin bir tekstil \u00fcreticisiydi. O, mimarl\u0131k mesle\u011fini se\u00e7ti. \u0130\u015finde k\u0131sa s\u00fcrede \u00fcnlendi.\u00a0 Zenginlerin evlerini yapmaya ba\u015flad\u0131. 1941’de CIA\u2019in \u00f6n kurulu\u015flar\u0131ndan olan Stratejik Hizmetler Ofisi\u2019nde i\u015fe ba\u015flad\u0131. 2\u2019nci\u0130 D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda ABD Ordusunda g\u00f6rev yapt\u0131. Ordu onu, Sri Lanka’ya g\u00f6nerdi. Bu arada Tay halk\u0131n\u0131 Japonlardan kurtarmak amac\u0131 ile Amerika ad\u0131na Tayland’a ile ili\u015fkiler kurdu. Tayland’\u0131n kurtulu\u015fu ve 2\u2019nci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’n\u0131n bitmesinin 1946’da 39 ya\u015f\u0131ndayken bu \u00fclkeye yerle\u015fti. \u00d6nceleri burada otel a\u00e7mak istedi. Ancak vazge\u00e7ti. Arkada\u015f\u0131 George Barrie ile birlikte 1948 y\u0131l\u0131nda Thai Silk Companyi yi kurdu.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Jim Tayland\u2019da \u00fcretilen ipe\u011fini d\u00fcnya pazar\u0131na \u00e7\u0131kartmay\u0131 hedefledi. Bu y\u0131llarda bat\u0131 \u00fclkeleri tekstil sanayi sava\u015flar nedeniyle y\u0131pranm\u0131\u015ft\u0131. Tayland ipe\u011fi bat\u0131ya g\u00f6re \u00e7ok daha ucuz ve daha kaliteliydi. Jim Thai Silk Company, \u00fcr\u00fcnlerin Avrupa ve Amerika’daki moda evlerine g\u00f6nderdi. 1951 y\u0131l\u0131nda Thai Silk Company’nin ipek kuma\u015flar\u0131 ilgi g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131. Hatta \u00fcnl\u00fc The King and I m\u00fczikalinde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u015f\u00f6hret biran da ok gibi y\u00fckseldi. Tayland ipe\u011fine olan talep b\u00fcy\u00fck oranda artt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Beyaz Fil Ni\u015fan\u0131 Ald\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tay ipe\u011fi moda d\u00fcnyas\u0131nda yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan kaliteli bir \u00fcr\u00fcn olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcr oldu. Kanepe ve sandalye d\u00f6\u015femelerinde de kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Jim Thompson ve \u015firketi binlerce Taylandl\u0131 ailenin gelir elde etmesini sa\u011flad\u0131. Jim evini dokumac\u0131lar\u0131na yak\u0131n ya\u015fayabilece\u011fi semtte in\u015fa etti. Evi’nin \u00e7evresinde ya\u015fayan bir\u00e7ok kad\u0131n\u0131 da ipe\u011fi evlerinde yapabilmeleri i\u00e7in organize etti. Bu sayede bir\u00e7ok yoksul aile para kazanmaya ba\u015flad\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde pek \u00e7ok Taylandl\u0131 kad\u0131n, ipek end\u00fcstrisinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. 1861’den bu yana Tayland toplumu i\u00e7in ola\u011fan\u00fcst\u00fc anlaml\u0131 olan yabanc\u0131lara verilen bir Tayland \u00f6d\u00fcl\u00fc Beyaz Fil Ni\u015fan\u0131, Jim Thompson’a verildi.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Jim Thompson, Asya sanat\u0131na a\u015f\u0131kt\u0131. Resimler, antika mutfak e\u015fyalar\u0131, heykeller, oymalar ve di\u011fer sanat objelerinden olu\u015fan koleksiyonu muhte\u015femdi. Koleksiyonu o kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fc ki 1958’de sanat koleksiyonunu sergileyebilece\u011fi ve arkada\u015flar\u0131na ev sahipli\u011fi yapabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. 6 farkl\u0131 otantik Tay evi sat\u0131n al\u0131nd\u0131. Bu evlerin baz\u0131lar\u0131 bir as\u0131rdan daha eskiydi. Evleri mimari bir \u015faheser haine getirdi. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu evler, Bangkok’un en g\u00fczel m\u00fczelerinden biri olan Jim Thompson Evi haline geldi. Jim Thompson Evi M\u00fczesi, Ev kent merkezinde ara bir sokakta. Sessiz ve sakin bir ortamda. Bangkok’taki turistler i\u00e7in cazibe merkezi oldu.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Jim\u2019in evinin i\u00e7inde \u00e7ok say\u0131da g\u00f6revli var. Mekana zarar verilmesin diye sizleri izliyor. Gezmek bir rehber e\u015fli\u011finde oluyor.  Rehber Jim’in hayat\u0131n\u0131, \u00f6zel koleksiyonu ev hakk\u0131nda bilgi veriyor. M\u00fcze 11:00 \u2013 18:00 saatleri aras\u0131nda a\u00e7\u0131k. Turlar t\u00fcm g\u00fcn boyunca sabit bir program olmaks\u0131z\u0131n mevcut. Rehberler \u0130ngilizce, \u00c7ince, Japonca ve Frans\u0131zca gibi dillerde konu\u015fuyor. Giri\u015f 200 Baht (yakla\u015f\u0131k 167 Lira)<\/p>\n\n\n\n

Jim Thompson Paskalya tatilinde kom\u015fu \u00fclke Malezya’ya gitti. Kesin olarak s\u00f6ylemek gerekirse, ba\u015fkent Kuala Lumpur’a yakla\u015f\u0131k 150 kilometre uzakl\u0131ktaki Cameron Da\u011fl\u0131k B\u00f6lgesi’nde. Jim ve arkada\u015flar\u0131, All Soul kilisesindeki ayine kat\u0131ld\u0131ktan sonra k\u0131rsalda piknik yapt\u0131ktan sonra tatil adresleri olan Moonlight Bungalow’a d\u00f6nd\u00fcler. Jim buradan bir daha geri d\u00f6nmedi\u011fi bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe ba\u015flad\u0131. En son saat 16.00’da Kamunting b\u00f6lgesindeki Lutheran Mission Bungalow’da g\u00f6r\u00fcld\u00fc. tatilinde 26 Mart 1967 Pazar g\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcld\u00fc.  O zamandan beri onu bir daha kimse g\u00f6rmedi\u2026<\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcnlerde Jim Thompson \u00c7iftli\u011fi de dahil olmak \u00fczere Tayland \u0130pek \u015eirketi hala varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Ayr\u0131ca James H.W. Thompson Vakf\u0131. Jim Thompson Evi M\u00fczesi ve Jim Thompson Sanat Merkezi’ni y\u00f6neten bir vak\u0131f. Ayr\u0131ca Siam Paragon veya ICONSIAM’da oldu\u011fu gibi g\u00fczel kuma\u015flar ve moda satan \u00e7ok say\u0131da restoran ve ma\u011faza\/butik bulunmaktad\u0131r. Elbette d\u00fcnyan\u0131n her yerindeki insanlar\u0131n g\u00fczel ipek \u00fcr\u00fcnleri sat\u0131n alabilece\u011fi bir \u00e7evrimi\u00e7i ma\u011faza da var. James H.W.’nin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u015firketin oldu\u011funu g\u00f6rmek g\u00fczel. 1951 y\u0131l\u0131nda kurulan Thompson bug\u00fcn hala varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor! Onun lakab\u0131n\u0131n ipek kral\u0131 olmas\u0131 bo\u015funa de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n

Jim’in giri\u015fimci ruhu ve ipek end\u00fcstrisine olan dizginsiz ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 sayesinde ipek bug\u00fcn hala aranan bir \u00fcr\u00fcnd\u00fcr. Bu nedenle Tayland’da \u00e7ok say\u0131da Jim Thompson ma\u011fazas\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fil. \u00d6rne\u011fin Siam Paragon ve ICONSIAM al\u0131\u015fveri\u015f merkezlerinde. Bangkok’ta m\u00fczeye arabayla yar\u0131m saat uzakl\u0131kta bir Jim Thompson Fabrika Sat\u0131\u015f Ma\u011fazas\u0131 bile var. Yani e\u011fer ipe\u011fin ihti\u015fam\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda tamamen bunalm\u0131\u015fsan\u0131z o zaman nereye gidece\u011finizi biliyorsunuz.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ayr\u0131ca web \u00fczerinden de sat\u0131\u015f yap\u0131l\u0131yor. B\u00f6ylece d\u00fcnyan\u0131n her yerinden insanlar Jim Thompson’\u0131n \u00fcr\u00fcnlerini sat\u0131n alabiliyor. Jim Thompson Kuma\u015flar b\u00f6l\u00fcm\u00fc iki \u015firkete ayr\u0131labilir. \u00d6rne\u011fin, ipek giysi ve aksesuar satan Jim Thompson Ki\u015fisel \u00dcr\u00fcnler b\u00f6l\u00fcm\u00fc var. Ve ev \u00fcr\u00fcnleri satan Jim Thompson Ev Mobilyalar\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jim \u00f6ld\u00fc m\u00fc? Yoksa \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc m\u00fc? Neden kayboldu? Bunlar\u0131 kimse bilmiyor, bilemiyor. Siz de bilemeyeceksiniz. Ama olsun. Yine de Jim\u2019in izini s\u00fcr\u00fcn… Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 mahalleyi, yapt\u0131\u011f\u0131 evi, biriktirdiklerini, belgelerini, e\u015fyalar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcn, inceleyin. \u201cBen dedektif miyim? Nereden bulurum\u201d demeyin. Saklanan bir giz, g\u00f6zlerden ka\u00e7an k\u00fc\u00e7\u00fck bir ipucu, belki de y\u0131llard\u0131r s\u00fcren esrarengiz kaybolman\u0131n \u00fczerindeki perdeyi aralayabilir. Ne […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":925,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[55],"tags":[244,243,242],"class_list":{"0":"post-924","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-destinasyon","8":"tag-ipek","9":"tag-jim-thompson","10":"tag-tayland-bangkok"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/924","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=924"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/924\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":939,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/924\/revisions\/939"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/925"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=924"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=924"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turizmmuhabiri.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=924"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}